Waar eten bij de Hagia Sophia en in Sultanahmet: straten, valkuilen en goede adressen

Rond de Hagia Sophia en de Blauwe Moskee eet je heel slecht of heel goed, afhankelijk van de straat waar je gaat zitten. Sultanahmet is de meest toeristische wijk van Istanbul: restaurants met terras aan het plein, ronselaars die je een menukaart onder de neus duwen, 'toeristenmenu's' met vaste prijs. Maar vijf tot tien minuten lopen verderop serveren lokanta's, köfte-huizen en historische banketbakkers eerlijke keuken. Deze gids beschrijft straten en soorten adressen in plaats van een prijslijst, want prijzen veranderen snel door de inflatie, en noemt alleen gevestigde zaken die je voor je komt zelf moet controleren. Voor de gerechten zelf, zie wat je in Istanbul moet eten.

Het uitgangspunt: een stap weg van het plein

Het Sultanahmet-plein, tussen de Hagia Sophia en de Blauwe Moskee

De best zichtbare restaurants liggen aan het Sultanahmet-plein, aan de Divanyolu en in de straten die naar de zee aflopen. Ze betalen hoge huur en rekenen op passanten: een lange kaart, grote foto's van de gerechten, een ober die je uitnodigt binnen te komen. Dat betekent niet dat alles er slecht is, maar het verschil tussen ligging en bord is hier het grootst van de hele stad.

Een eenvoudige regel: loop een paar minuten door. Zodra je de directe omgeving van de Hagia Sophia en de Blauwe Moskee verlaat, zijn de gasten vaker bewoners, studenten en mensen die in de buurt werken, en zijn de kaarten korter.

Divanyolu: köfte, pide en lokanta's

De gevel van de Tarihi Sultanahmet Köftecisi, aan de Divanyolu

De Divanyolu, waar tram T1 tussen Sultanahmet en Çemberlitaş langs rijdt, is de handigste eetstraat van de wijk. Je vindt er drie soorten adressen:

Köfte-huizen: gegrilde gehaktballetjes met witte bonen (kuru fasulye), piyaz-salade en brood. De Tarihi Sultanahmet Köftecisi (Selim Usta), sinds 1920 aan de Divanyolu, is een instituut in de wijk; controleer de openingstijden voor je erheen gaat.
Lokanta's: restaurants met gestoofde gerechten in de vitrine. Je wijst aan wat je wilt en ziet de portie voordat je betaalt.
Pide en lahmacun: beleg op deegplakken, gebakken in een houtoven, een snelle lunch.

Aan dezelfde straat was de Pudding Shop, open sinds de jaren 1950, een beroemde halte voor rugzaktoeristen op weg naar Azië. Hij is vooral de moeite waard om zijn geschiedenis; kies hem niet om het menu.

Akbıyık en Cankurtaran: terrassen 's avonds

Ten zuidoosten van de Blauwe Moskee, rond de Akbıyık Caddesi en Cankurtaran, vind je in deze wijk vol hotels en hostels ontspannen terrassen, cafés en bars. Veel dakterrassen kijken uit op de Blauwe Moskee of de Hagia Sophia. De omgeving rechtvaardigt vaak de drankjes meer dan de keuken: voor een volledig diner loop je beter terug naar de lokanta's van de Divanyolu of van Sirkeci. In de meeste van deze zaken wordt alcohol geschonken; in onze gids alcohol in Istanbul lees je de regels.

Hocapaşa en Sirkeci: de kant van de bewoners

Tien minuten lopen van de Hagia Sophia, achter het station Sirkeci, liggen in de Hocapaşa Sokak en de aangrenzende straten lokanta's, pide-restaurants en enkele meyhanes (taverna's) waar mensen uit de buurt lunchen. De kaarten zijn er korter en de gasten vaker Turks. Hafız Mustafa, een historische banketbakkerij in Sirkeci, is de plek voor baklava en lokum: zie banketbakkers en baklava.

Rond Topkapı en Gülhane

In de tuinen van het Gülhane-park, bij de ingang van het Topkapı-paleis, staan tafels in de open lucht en theekiosken in de schaduw. Een goede plek voor een pauze tussen twee bezoeken, zonder volledige maaltijd. Op het plein staan ook karretjes met simit (sesamkrans) en geroosterde maïs voor een snelle hap.

De valkuilen die je moet kennen

De ronselaar die je in je eigen taal aanspreekt: hij biedt een 'speciaal menu' of een 'tafel met uitzicht' aan. Laat je niet meetronen; lees zelf de uitgehangen kaart.
Geen prijzen op de kaart: zie je de prijs van gerechten, drankjes of vis (vaak per gewicht berekend) niet, vraag er dan naar voordat je bestelt.
Ongevraagd gebracht brood en mezze: aan tafel worden ze doorgaans in rekening gebracht als je ervan eet. Weiger wat je niet wilt.
Bediening en couvert: sommige rekeningen bevatten een bedieningstoeslag of couvert; controleer die regel voor je fooi geeft. Onze gids geld, betalen en fooien in Istanbul legt de gebruiken uit.
'Toeristenmenu's' met vaste prijs: vaak royaal, zelden beter dan een bord dat je à la carte in een lokanta bestelt.
Vis per stuk: vraag de prijs per kilo en het gewicht voordat de vis wordt gebakken.

Hier staan geen restaurantprijzen: de kaarten veranderen meerdere keren per jaar en we noemen alleen wat ter plaatse te controleren is.

Waar eten op welk moment

Ontbijt: een volledig Turks ontbijt eet je in je hotel of bij een gespecialiseerd adres; zie het Turkse ontbijt in Istanbul.
Snelle lunch: een lokanta of köfte-huis aan de Divanyolu, of een simit en een thee op het plein.
Theepauze: een theehuis rond het park van Sultanahmet of in de tuinen van Gülhane.
Diner: een terras in Akbıyık voor het uitzicht, of een meyhane in Sirkeci voor een lokalere avond.

Praktische tips

Reserveer het diner als je een terras met uitzicht wilt, vooral in het weekend en in het hoogseizoen. Moskeeën zijn tijdens de vijf gebeden gesloten voor bezoekers, op vrijdagmiddag langer: plan je lunch op die momenten in plaats van bij de deur te wachten.